De vergrijzende samenleving is een uitdaging voor iedereen

Er gaat geen maand voorbij zonder zorgcongressen en festivals over ‘Preventieve zorg, betekenisvol en gezond ouder worden’. Een greep uit komende weken:

• 30 mei: Zorgvisiecongres Dag van de Preventie: hoe bevorder je aantal gezonde levensjaren voor iedereen?
• 12 juni: conferentie ‘Een nieuwe generatie ouderen langer thuis‘.
• 20 juni: Blue Zone Festival; voor een gezonde leefomgeving, waar men vitaal en in verbondenheid oud kan worden.

Nationale Denktenk ‘Betekenisvol ouder worden’

Op deze wijze wordt veel kennis gedeeld over over proactieve, preventieve zorg. Om zorginfarc en eenzaamheid zoveel mogelijk te voorkomen. Zo is op de conferentie van 12 juni Siri Zomerplaag van Nationale Denktank 2023 een van de sprekers. In deze DenkTank 2023 ‘Betekenisvol ouder worden’ deden 20 jonge denkers en doeners onderzoek naar de vergrijzingsgolf in Nederland.

Uit hun onderzoek kwam o.a. het volgende naar voren:

• De kans om 100 jaar te worden is 1 op 3.
• We hebben 2,5 keer meer tijd na ons pensioen dan vroeger.
• Wat is oud? 65 jaar volgens 18-24 jarigen. 80 jaar volgens 75-plussers.
• De oudere bestaat niet.
• Onder het motto: “Het geven van zin aan het eigen leven is de diepste behoefte van de mens en tegelijkertijd de sterkst gezond makende kracht“. Dr. Viktor Frankl.

Initiatief Buurtwortels

Voor de meest interessante en onderbelichte knelpunten bedachten zij concrete initiatieven. Zoals het inspirerende ‘Buurtwortels’ van initiatiefnemer Plaagzomer. Hiermee probeert ze gemeenschappen een klein zetje te geven naar meer zorgzaamheid. Want in een zorgzame buurt wonen willen we allemaal wel, maar hoe begin je er aan? Allereerst door als buren elkaar te ontmoeten en samen te werken. Waardoor ook een informeel netwerk ontstaat van onderlinge zorg. Want familie woont steeds minder vlakbij.

Dus Buurtwortels lijkt me een veelbelovend initiatief. Het goede nieuws is dat Nederland al de nodige zorgzame buurten kent. Waar vind je die en wat kunnen we daarvan leren?

Burgerschapszone met regionale karakteristieken

Zo loopt er een diagonale strook ‘burgerschapszone’ oftewel ‘gemeenschapszone’ of ‘betrokkenheidszone’ door Nederland. Van zuidwest en naar noordoost. Met bijvoorbeeld ‘Noaberschap’ in het oosten en ‘Mienskip’ in het noorden. Aldus Josse de Voogd, René Cuperus, in Atlas van Afgehaakt Nederland 2021. Het gaat om de protestants-christelijke Biblebelt, een strook met relatief goede scores qua sociale samenhang, gezondheid en verkiezingsopkomst en relatief weinig stemmen voor buitenstaanderpartijen. Tegelijkertijd kent deze zone een relatief lager inkomens- en opleidingsniveau. Dit voorbeeld laat zien dat naast individuele factoren ook onderliggende regionale karakteristieken ertoe kunnen doen.

Maar ook in regio’s met minder burgerschap zoals vaak in dichtbevolkte wijken of VINEX-buurten, kunnen kleine stapjes al veel resultaat leveren. Zo zijn steden als Almere met ‘5000 stappen-wandelingen al mooi onderweg. Het doel is samen bewegen en ontmoeten. “Elke aandoening is gebaat bij wandelen. Ik zeg dan ook vaak tegen patiënten “Het beste medicijn voor u is lichaamsbeweging”, aldus huisarts(opleider) Karel Bos. “Mensen bewegen daardoor niet alleen meer maar komen ook in contact met elkaar en je ziet dat dat hun mentale welbevinden bevordert. Ze worden minder afhankelijk van zorgverleners door dit soort initiatieven”, benadrukt Bos.

Kortom, preventieve zorg heeft nog een lange weg te gaan, maar met Buurtwortels en wandelgroepen worden al mooie stappen gezet!

https://www.kennisopenbaarbestuur.nl/documenten/rapporten/2021/12/17/atlas-van-afgehaakt-nederland

Stichting 5000stappen.nl